Kultura, gwara i kuchnia góralska
Juhas
Juhas to młodszy pasterz, który opiekuje się owcami na hali pod kierunkiem bacy. Pomagają im pomocnicy, zwani honielnikami.
Kim jest juhas
Juhas to pasterz, który pilnuje owiec na hali, wypasa je i pomaga przy dojeniu. Pracuje pod kierunkiem bacy, który odpowiada za całość wypasu.
Praca w sezonie
Wypas trwa latem, od wiosennego redyku do jesiennego powrotu owiec. Juhas spędza sezon na hali, w trudnych warunkach, często z psami pasterskimi.
Dziś
Zawód pasterza ma dziś niewielu przedstawicieli, ale tradycja jest podtrzymywana, m.in. przez uroczyste redyki i pokazy dla turystów.
Życie pasterza
Dzień juhasa zaczyna się wcześnie: wypas, dojenie, pilnowanie stada i pomoc przy serach. Praca bywa ciężka i samotna, ale daje bliski kontakt z przyrodą. Na szlaku nie przeszkadzaj pasterzom i nie płosz owiec, a psy pasterskie traktuj z szacunkiem i dystansem.
Zawód w tradycji
Być juhasem znaczyło dawniej pracę sezonową, trudną i często odpowiedzialną. Wiedza o stadzie, ziołach i pogodzie przechodziła z ojca na syna. Dziś tradycja bywa kontynuowana przez rodziny pasterskie, a jej elementy poznasz podczas pokazów i warsztatów.
Najczęstsze pytania
- Czy juhasi nadal pracują na halach?
- Tak, choć jest ich niewielu. Wypas ma charakter sezonowy.
- Kto to honielnik?
- Pomocnik juhasa, który pomaga przy pracach pasterskich.
Definicje mają charakter informacyjny. Przed wyjściem w góry sprawdź aktualne warunki, prognozę i zasady obowiązujące na szlaku lub w parku.